Analiza danych dotyczących państw członkowskich Unii Europejskiej

Autor

Dominika Stępniewska

Unia Europejska (ang. European Union) powstała 1 listopada 1993 roku na mocy podpisanego 7 lutego 1992 roku traktatu z Maastricht, jako efekt wieloletniego procesu integracji politycznej, gospodarczej i społecznej.

Budynek Berlaymont w Brukseli - siedziba Komisji Europejskiej

Poniższa tabela przedstawia zestawienie danych dotyczących państw Unii Europejskiej (obecnie jest ich 27, jednak uwzględniono również Wielką Brytanię, która była członkiem UE do 2020 roku).

Tabela 1: Dane dotyczące państw UE

Podstawowe informacje

Ekonomia

Edukacja

Demografia

Środowisko

państwo

stolica

waluta

powierzchnia (km²)

populacja

stopa inflacji (%)

PKB (miliardy euro)

stopa bezrobocia (%)

wskaźnik zagrożenia ubóstwem (%)

kobiety z wyższym wykształceniem (%)

mężczyźni z wyższym wykształceniem (%)

wydatki publiczne na edukację (% PKB)

użytkownicy internetu (%)

przewidywana długość życia kobiet

przewidywana długość życia mężczyzn

przewidywane lata w zdrowiu kobiet

przewidywane lata w zdrowiu mężczyzn

emisja gazów cieplarnianych (tony CO₂ per capita)

odnawialne źródła energii (% całkowitego zużycia energii)

pasażerowie transportu lotniczego

Austria

Vienna

Euro

82,519

8,979,000

2.8

406

6.0

14.7

45.1

41.0

4.7

94

83.6

78.9

8.3

8.0

8.4

36.5

11,100,000

Belgium

Brussels

Euro

30,452

11,631,000

3.2

502

6.0

12.7

56.4

43.3

6.3

94

83.0

78.5

11.0

10.5

9.5

13.0

13,500,000

Bulgaria

Sofia

Lev

110,001

6,839,000

2.8

71

5.2

22.1

38.4

27.2

4.2

79

77.5

70.0

9.9

8.6

7.2

23.3

5,000,000

Croatia

Zagreb

Kuna

55,896

3,879,000

2.7

58

7.2

19.2

41.3

26.2

3.9

82

80.9

74.7

5.2

4.7

5.9

31.0

4,500,000

Cyprus

Nicosia

Euro

9,213

905,000

2.3

24

7.4

13.8

69.1

53.3

5.2

90

84.4

80.4

7.0

7.6

10.3

16.9

5,100,000

Czechia

Prague

Czech koruna

77,212

10,517,000

3.3

238

2.8

8.6

45.0

28.6

4.5

91

81.3

75.3

7.9

7.0

10.6

17.3

4,800,000

Denmark

Copenhagen

Danish krone

41,987

5,873,000

1.9

337

4.7

12.3

60.8

44.0

6.4

98

83.6

79.7

11.9

10.4

7.3

31.7

10,800,000

Estonia

Tallin

Euro

43,110

1,332,000

4.5

31

6.1

20.6

53.7

33.4

92

83.0

74.4

7.7

6.3

8.7

30.1

1,300,000

Finland

Helsinki

Euro

304,316

5,548,000

2.1

252

7.1

10.8

52.5

37.3

6.1

97

84.8

79.2

10.3

9.4

8.8

43.8

4,600,000

France

Paris

Euro

633,886

67,843,000

2.1

2,501

7.5

14.4

53.7

44.4

5.4

91

85.3

79.2

11.8

10.2

5.9

19.1

66,000,000

Germany

Berlin

Euro

353,296

83,237,000

3.2

3,602

3.5

15.8

38.6

37.0

4.7

92

83.5

78.7

11.7

10.4

8.9

19.3

73,600,000

Greece

Athens

Euro

130,048

10,604,000

0.6

182

14.7

19.6

48.6

39.4

3.6

83

83.9

78.8

7.6

7.6

7.1

21.7

32,200,000

Hungary

Budapest

Forint

91,248

9,689,000

5.2

154

3.9

12.7

42.0

29.3

3.9

89

79.0

72.3

7.9

7.2

6.5

13.9

4,000,000

Ireland

Dublin

Euro

68,655

5,060,000

2.4

426

5.8

12.9

62.6

56.3

84.4

80.8

12.5

11.3

11.8

16.2

9,100,000

Italy

Rome

Euro

297,825

58,983,000

1.9

1,782

9.4

20.1

33.3

20.4

4.1

85

84.5

80.0

10.6

10.3

6.5

20.4

59,500,000

Latvia

Riga

Euro

63,290

1,876,000

3.2

34

7.7

23.4

57.4

38.5

4.4

91

80.0

70.6

4.4

4.2

5.6

42.1

2,300,000

Lithuania

Vilnius

Euro

62,643

2,806,000

4.6

56

7.3

20.0

72.7

49.7

3.8

88

80.1

70.1

6.0

5.6

7.3

26.8

2,500,000

Luxembourg

Luxembourg City

Euro

2,586

645,000

3.5

72

4.8

18.1

66.4

55.9

3.7

98

84.5

79.9

11.4

10.3

17.0

11.7

2,000,000

Malta

Valletta

Euro

313

521,000

0.7

15

3.2

16.9

48.4

39.7

4.6

92

84.5

80.3

13.0

12.6

4.5

10.7

2,500,000

Netherlands

Amsterdam

Euro

34,188

17,591,000

2.8

856

3.5

14.4

57.4

48.7

5.2

95

83.1

79.7

9.8

10.0

9.8

14.0

29,100,000

Poland

Warsaw

Polish złoty

307,236

37,654,000

5.2

575

3.4

14.8

56.8

35.4

4.7

87

80.7

72.5

8.7

7.6

10.0

16.1

18,900,000

Portugal

Lissabon

Euro

90,996

10,352,000

0.9

214

6.5

18.4

50.8

36.5

4.6

85

84.1

78.0

7.1

8.4

5.7

34.0

22,300,000

Romania

Bucharest

Romanian leu

234,270

19,038,000

4.1

240

5.3

22.6

27.8

21.9

3.2

86

78.3

70.4

6.0

5.7

5.7

24.5

10,400,000

Slovakia

Bratislava

Euro

48,702

5,435,000

2.8

99

6.7

12.3

52.0

28.8

89

80.4

73.5

4.7

4.6

6.8

17.3

600,000

Slovenia

Ljubljana

Euro

20,145

2,107,000

2.0

52

4.6

11.7

63.0

37.6

4.6

89

83.4

77.8

11.0

9.4

7.6

25.0

400,000

Spain

Madrid

Euro

502,654

47,433,000

3.0

1,207

14.5

21.7

52.1

41.1

4.1

94

85.2

79.6

11.5

11.6

5.9

21.2

91,900,000

Sweden

Stockholm

Swedish krona

407,300

10,452,000

2.7

537

7.8

15.7

61.0

42.4

7.1

97

84.2

80.6

16.4

15.4

4.6

60.1

10,800,000

United Kingdom

London

Pound sterling

242,751

67,026,000

1.8

2,527

3.4

18.6

53.2

46.5

5.2

97

83.1

79.5

10.6

10.2

7.2

12.3

277,400,000

Podstawowe informacje

Tabela 2: 5 państw UE o największej powierzchni

państwo

stolica

powierzchnia (km²)

France

Paris

633,886

Spain

Madrid

502,654

Sweden

Stockholm

407,300

Germany

Berlin

353,296

Poland

Warsaw

307,236

Powierzchnia 5 największych pańsw Unii Europejskiej wynosi 2 204 372 km², co stanowi 52% całkowitej poweirzchni UE (4 233 262 km²).

Tabela 3: 3 państwa o największej gęstości zaludnienia

państwo

gęstość zaludnienia (osób na km²)

Malta

1,665

Netherlands

515

Belgium

382

Państwem o największej gęstości zaludnienia jest Malta, jednak nie została ona uwzględniona na poniższym wykresie ze względu na jego przejrzystość.

Rysunek 1: Wykres gęstości zaludnienia państw Unii Europejskiej

Ekonomia

Stopa inflacji to procentowa zmiana ogólnego poziomu cen w kolejnych okresach, najczęściej liczona rok do roku.

Rysunek 2: Stopa inflacji dla wszystkich państw UE

Trzema państwami UE o największej stopie inflacji (na podstawie danych z 2021 roku) są Węgry, Polska i Litwa.

Wskaźnik zagrożenia ubóstwem (people at risk of poverty or social exclusion)1 jest to odsetek osób, które są zagrożone ubóstwem lub pogłębioną deprywacją materialną lub żyją w gospodarstwach domowych o bardzo niskiej intensywności pracy.

Stopa bezrobocia jest obliczana jako procent udziału bezrobotnych w ilości ludności czynnej zawodowo (dla powyższych danych - ludności w wieku od 20 do 64 lat).

Rysunek 3: Zależność między wskaźnikiem zagrożenia ubóstwem a stopą bezrobocia

Edukacja

Sprawdzę, czy wydatki publiczne przeznaczane na edukację mają wpływ na odsetek społeczeństwa posiadający wyższe wykształcenie. Dla każdego kraju wartość tę obliczę jako średnią dwóch wielkości - odsetku kobiet i mężczyzn z wyższym wykształceniem. Dla uproszczenia obliczeń zakładam, że stosunek liczby kobiet do mężczyzn jest równy 1:1 , ponieważ kobiet w Unii Europejskiej jest niespełna 5% więcej niż mężczyzn. („Demography of Europe - More Women Than Men”, b.d.)

Tabela 4: Obliczenie odsetku populacji posiadającego wyższe wykształcenie w każdym z państw (pierwsze 3 państwa)

państwo

kobiety z wyższym wykształceniem (%)

mężczyźni z wyższym wykształceniem (%)

ludność z wyższym wykształceniem (%)

Austria

45.1

41.0

43.05

Belgium

56.4

43.3

49.85

Bulgaria

38.4

27.2

32.80

Rysunek 4: Zależność między odsetkiem ludności posiadającym wyższe wykształcenie a wydatkami publicznymi przeznaczanymi na edukację

Współczynnik korealcji liniowej Pearsona wynosi 0.39, więc jest to korelacja w stopniu umiarkowanym.2

Demografia

Przewidywane lata przeżyte w zdrowiu (ang. Healthy Life Years, HLY)3 to wskaźnik obrazujący sytuację zdrowotną ludzkości. Jego wartość interpretuje się jako przewidywaną średnią liczbę lat jaką ma do przeżycia bez niepełnosprawności osoba, pod warunkiem, że aktualne warunki umieralności i utraty zdrowia populacji utrzymają się na obecnym poziomie.

Tabela 5: Przewidywane długości życia kobiet i mężczyzn

państwo

przewidywana długość życia kobiet

przewidywana długość życia mężczyzn

przewidywane lata w zdrowiu kobiet

przewidywane lata w zdrowiu mężczyzn

życie w zdrowiu kobiet (%)

życie w zdrowiu mężczyzn (%)

Austria

83.6

78.9

8.3

8.0

9.93

10.14

Belgium

83.0

78.5

11.0

10.5

13.25

13.38

Bulgaria

77.5

70.0

9.9

8.6

12.77

12.29

Croatia

80.9

74.7

5.2

4.7

6.43

6.29

Cyprus

84.4

80.4

7.0

7.6

8.29

9.45

Czechia

81.3

75.3

7.9

7.0

9.72

9.30

Denmark

83.6

79.7

11.9

10.4

14.23

13.05

Estonia

83.0

74.4

7.7

6.3

9.28

8.47

Finland

84.8

79.2

10.3

9.4

12.15

11.87

France

85.3

79.2

11.8

10.2

13.83

12.88

Germany

83.5

78.7

11.7

10.4

14.01

13.21

Greece

83.9

78.8

7.6

7.6

9.06

9.64

Hungary

79.0

72.3

7.9

7.2

10.00

9.96

Ireland

84.4

80.8

12.5

11.3

14.81

13.99

Italy

84.5

80.0

10.6

10.3

12.54

12.88

Latvia

80.0

70.6

4.4

4.2

5.50

5.95

Lithuania

80.1

70.1

6.0

5.6

7.49

7.99

Luxembourg

84.5

79.9

11.4

10.3

13.49

12.89

Malta

84.5

80.3

13.0

12.6

15.38

15.69

Netherlands

83.1

79.7

9.8

10.0

11.79

12.55

Poland

80.7

72.5

8.7

7.6

10.78

10.48

Portugal

84.1

78.0

7.1

8.4

8.44

10.77

Romania

78.3

70.4

6.0

5.7

7.66

8.10

Slovakia

80.4

73.5

4.7

4.6

5.85

6.26

Slovenia

83.4

77.8

11.0

9.4

13.19

12.08

Spain

85.2

79.6

11.5

11.6

13.50

14.57

Sweden

84.2

80.6

16.4

15.4

19.48

19.11

United Kingdom

83.1

79.5

10.6

10.2

12.76

12.83

Państwem, którego obywatele największą część swojego życia spędzają w zdrowiu jest Szewcja, natomiast państwem o najmniejszym udziale procentowym lat w zdrowiu w średniej długości życia jest Łotwa.

Środowisko

Unia Europejska jest po Chinach i Stanach Zjednoczonych jest trzecim co do wielkości emitentem gazów cieplarnianaych na świecie. W 2021 całkowita emisja CO₂ na świecie wyniosła 36,3 mld ton metrycznych4, co oznacza 4,63 tony per capita. Wartość ta jest o 41% mniejsza od średniej emisji CO₂ per capita w Unii Europejskiej (7,9 tony).

Tabela 6: 5 państw UE o najmniejszej emisji gazów cieplarnianych per capita

państwo

emisja gazów cieplarnianych (tony CO₂ per capita)

całkowita emisja gazów cieplarnianych (tony CO₂)

Malta

4.5

2,344,500

Sweden

4.6

48,079,200

Latvia

5.6

10,505,600

Portugal

5.7

59,006,400

Romania

5.7

108,516,600

Odnawialne źródła energii stanowią alternatywę dla paliw kopalnianych i w znacznym stopniu przyczyniają się do ograniczenia emisji gazów cieplarnianych. Należą do nich energia wiatrowa, słoneczna, hydroelektryczna, geotermalna, enegia oceanów, biomasa oraz biopaliwa.

Rysunek 5: Państwa o największym i najmniejszym udziale procentowym odnawialnych źródeł energii w całkowitym zużyciu energii

Statystyki podsumowujące

Poniższa tabela przedstawia zestawienie statystyk podsumowujących dla wybranych wartości.

variable

n

mean

min

max

median

sd

stopa inflacji (%)

28

2.796

0.60

5.2

2.80

1.188

stopa bezrobocia (%)

28

6.286

2.80

14.7

6.00

2.902

ludność z wyższym wykształceniem (%)

28

45.427

24.85

61.2

45.50

9.634

użytkownicy internetu (%)

27

90.556

79.00

98.0

91.00

5.079

przewidywana długość życia kobiet

28

82.654

77.50

85.3

83.45

2.198

przewidywana długość życia mężczyzn

28

76.907

70.00

80.8

78.75

3.695

emisja gazów cieplarnianych (tony CO₂ per capita)

28

7.896

4.50

17.0

7.25

2.592